De Dalton kernwaarden

De Dalton kernwaarden: Verantwoordelijkheid, samenwerking, zelfstandigheid, reflectie, effectiviteit en borging vormen de uitgangspunten voor onze manier van lesgeven en de omgang met de leerlingen.
Vrijheid/ verantwoordelijkheid

Daltononderwijs gaat ervan uit dat ieder mens verantwoordelijkheid kan dragen voor zichzelf en voor zijn omgeving. Volgens de Dalton uitgangspunten zijn ook kinderen  in staat om verantwoordelijkheid te dragen, bijvoorbeeld voor hun eigen ontwikkeling.

Om verantwoordelijk te worden, moet een kind leren omgaan met vrijheid; vrijheid om keuzes te maken, vrijheid om naar eigen inzicht verantwoordelijke beslissingen te nemen en vrijheid om een eigen weg te vinden. Maar dat betekent niet dat alles zomaar kan en mag.

Omgaan met vrijheid betekent het nemen van verantwoordelijkheid. De begrippen zijn als het ware de keerzijden van een medaille. Dit omgaan gebeurt stap voor stap, met heldere afspraken tussen leerkracht en leerling.

Uitgangspunt is het vertrouwen in de eigen kracht van ieder kind. Nadat er afspraken zijn gemaakt schat de leerling zelf in wat hij/zij nodig heeft om een taak te kunnen uitvoeren. Ook wordt afgesproken hoeveel tijd hij of zij hier voor nodig heeft. Achteraf legt het kind verantwoording af aan de leerkracht.

Het leren omgaan met vrijheid en verantwoordelijkheid gaat spelenderwijs. Voorbeeld hiervan zijn het verantwoordelijk zijn voor huishoudelijke klusjes in het klaslokaal of het maken van een haalbare planning.

 

Zelfstandigheid/vrijheid
Op een Daltonschool leren kinderen door zelfstandig kennis en ervaring op te doen. Bij kleuters gaat het om kleine, overzichtelijke keuzetaken die leerlingen zelfstandig uitvoeren. Naarmate de kinderen zich verder ontwikkelen, worden de taken omvangrijker en complexer.

Het Daltononderwijs wil kinderen vormen tot volwassenen die zelfstandig kunnen denken en handelen. Kinderen moeten leren hoe je informatie verzamelt, hoe je zaken op waarde kunt schatten en hoe je keuzes maakt. Daarin zal ieder mens verschillen en daar houdt het Daltononderwijs rekening mee. Op Daltonscholen wordt daarom al in groep 1 met zelfstandig werken begonnen en de vaardigheden die daarbij nodig zijn.

 

samenwerking
Om later als volwassene te kunnen deelnemen aan de samenleving moet je leren samenwerken; ook met mensen die je niet zelf kiest. Daarom wordt op Daltonscholen veel aandacht besteed aan het spelen en werken in groepjes. Meestal gaat het om leerlingen uit dezelfde klas die samen een opdracht uitvoeren, maar ook gebeurt het dat leerlingen van verschillende leeftijden samenwerken. Al doende leren ze te luisteren naar elkaar en respect te hebben voor elkaar. Ieder mens is immers verantwoordelijk voor zichzelf en voor zijn omgeving. Een samenwerkingsvorm kan zijn het ‘maatjeswerk’. Elke week werken leerlingen in tweetallen of in teams samen aan bijvoorbeeld het voorbereiden van een presentatie aan de groep,  het uitvoeren van een leertaak of het uitvoeren van een kleine huishoudelijke taak.

Vaardigheden om succesvol te kunnen samenwerken worden stap voor stap aangeleerd vanaf groep 1. De leerlingen leren door samen te werken ook dat er (soms grote) onderlinge verschillen zijn. En ze leren hoe hiermee om te gaan, zodat er toch succesvol naar een eindresultaat gewerkt kan worden. Door leerlingen te leren succesvol samen te werken draagt Daltononderwijs bij aan actief burgerschap en een democratische houding.

 

Effectiviteit

Het Daltononderwijs is gericht op een effectieve inzet van tijd, menskracht en middelen. Wanneer leerlingen een taak krijgen, waar zij verantwoordelijkheid voor dragen en die ze in vrijheid zelf plannen en uitvoeren is het onderwijs effectiever. De leerkracht kan de aandacht toespitsen op die leerlingen die het daadwerkelijk nodig hebben. De leerlingen die zelfstandig verder kunnen, hoeven niet te wachten op klasgenoten die nog niet zo ver zijn. Dit beïnvloedt zowel het (sociaal)welbevinden als de leerprestaties in gunstige zin.

 

Reflectie:

Nadenken over je eigen gedrag en je eigen werk, is belangrijk. Leerlingen maken vooraf een inschatting van de moeilijkheidsgraad en de tijd die zij nodig hebben voor het uitvoeren van

hun opdrachten. Achteraf wordt hierover ook een feitelijke beoordeling gegeven en worden in gesprekjes regelmatig de inschattingen vooraf en de feitelijke beoordelingen achteraf met elkaar vergeleken. Zo wordt geleidelijk de vaardigheid in het zelfstandig werken en het samenwerken opgebouwd. Leerlingen leren hun eigen sterke en zwakke kanten kennen en leren hier doelmatig mee om te gaan.

 

Borgen:

Om kwalitatief goed daltononderwijs te blijven geven is evaluatie van het eigen onderwijs belangrijk.

Intervisie en het bezoeken van andere Daltonscholen binnen en buiten de regio is hierbij van belang. Om de daltonlicentie te behouden, worden Daltonscholen regelmatig gevisiteerd door de Nederlandse Dalton Vereniging.

Kijkt u voor meer informatie over daltononderwijs ook eens op de site van de Nederlandse Daltonvereniging www.dalton.nl